Minder belasting betalen als zzp'er: wat mag wel en wat niet

Ondernemersaftrek: begin bij je uren

De zelfstandigenaftrek is in 2026 € 1.200. Ben je starter, dan komt daar de startersaftrek van € 2.123 bij. Volgens het Belastingplan 2027 gaat die startersaftrek volgend jaar naar € 10, dus 2026 is waarschijnlijk het laatste jaar waarin hij echt iets oplevert. Werkt je partner onbetaald mee, kijk dan ook naar de meewerkaftrek.

Voor deze aftrekposten moet je 1.225 uur per jaar aan je onderneming besteden. Ook acquisitie, administratie en bijscholing tellen daarvoor mee. Houd dus een urenregistratie bij tijdens het jaar en niet pas achteraf: bij een controle moet je je uren kunnen aantonen.

De mkb-winstvrijstelling krijg je daarnaast automatisch, ook als je de uren niet haalt. Over 12,70 procent van je winst na de ondernemersaftrek betaal je geen inkomstenbelasting. Bij € 50.000 winst scheelt dat al ruim € 2.300. Je moet er alleen wel voor zorgen dat je inkomen in je aangifte als winst uit onderneming staat.

Zakelijke kosten: alles wat je kunt aantonen

Aftrek blijft vaak liggen op kleine posten. Software, bankkosten, vakliteratuur, cursussen, de rit naar een netwerkbijeenkomst: het zijn kleine bedragen die samen flink kunnen oplopen. Loop daarom elk jaar de lijst met vergeten aftrekposten langs, en kijk bij twijfel in het overzicht van welke kosten aftrekbaar zijn.

Niet alles is volledig aftrekbaar. Voor zakelijke kilometers met je eigen auto of fiets geldt een vergoeding van € 0,25 per kilometer, en daarvoor moet je wel een rittenregistratie hebben. Een werkruimte aan huis is alleen onder strenge voorwaarden aftrekbaar. Eten met klanten en congressen zijn beperkt aftrekbaar. Kosten die zowel zakelijk als privé zijn, zoals je telefoon, trek je alleen af voor het zakelijke deel.

Bewaar van elke uitgave het bewijs. Een bon kwijt hoeft niet meteen het einde van je aftrekpost te zijn, maar zonder onderbouwing kan de inspecteur de kosten schrappen. Een aparte zakelijke rekening maakt dit een stuk makkelijker.

Investeren: KIA en het juiste moment

Investeer je in 2026 in totaal tussen € 2.901 en € 398.236 in bedrijfsmiddelen, dan krijg je kleinschaligheidsinvesteringsaftrek. Tot € 71.683 is dat 28 procent extra aftrek, bovenop de gewone afschrijving. Zit je net onder de ondergrens, dan kan het lonen om een aankoop die je toch al van plan was niet naar volgend jaar te schuiven. Andersom kan spreiden juist gunstiger zijn als je in één jaar over de bovengrens van het hoogste percentage heen gaat.

Goedkope spullen onder de € 450 trek je direct af, duurdere activeer je en schrijf je af. Als starter kun je soms sneller afschrijven dankzij de willekeurige afschrijving, en investeer je in duurzame bedrijfsmiddelen, kijk dan ook naar de EIA en MIA.

Btw: vraag terug wat je terug mag vragen

Btw is geen kostenpost voor je winst, maar een bedrag dat je rekent en afdraagt. Wat je wel kunt laten liggen, is de btw op je zakelijke kosten. Die trek je af in je btw-aangifte, ook de btw op kosten van vóór je start als je aan de voorwaarden voldoet. Let wel op de eisen aan de inkoopfactuur: op een factuur die niet klopt, kan de aftrek worden geweigerd.

Blijft je omzet onder de € 20.000 en heb je vooral particuliere klanten, dan kan de kleineondernemersregeling voordelig zijn: je rekent dan geen btw en doet geen btw-aangifte. Daar staat tegenover dat je geen btw meer terugkrijgt op je kosten en investeringen. Met vooral zakelijke klanten of grote aankopen op komst pakt de KOR dus vaak nadelig uit. Reken het daarom vooraf door.

De laatste weken van het jaar

Veel keuzes kun je alleen vóór 31 december maken. Controleer dan of je de 1.225 uur haalt, of je investeringen in het juiste jaar vallen en of je voorraad en openstaande facturen kloppen. Alle punten staan in de jaareinde-checklist.

Kijk ook naar je voorlopige aanslag. Die verlaagt je belasting niet, maar een aanslag die aansluit op je echte winst voorkomt dat je achteraf een groot bedrag plus belastingrente moet betalen. Weet je wat je netto overhoudt, dan kun je ook beter inschatten hoeveel je opzij moet zetten.

Waar ligt de grens? Ontwijken of ontduiken

Alles hierboven is gewoon gebruikmaken van regelingen die de wet ondernemers geeft. Bij ontduiking is er iets anders aan de hand: volgens de Rijksoverheid doet iemand dan expres de aangifte verkeerd of niet volledig. Het gaat dus niet om hoeveel belasting je bespaart, maar om de vraag of je aangifte klopt met wat er echt is gebeurd. Ook een constructie die op papier klopt maar geen enkel zakelijk doel heeft, kan de Belastingdienst aanvechten.

Wat ontduiken je kan kosten

Ontdekt de Belastingdienst het, bijvoorbeeld bij een boekenonderzoek, dan betaal je eerst de ontdoken belasting alsnog via een navordering of naheffing, plus belastingrente. Daar komt een vergrijpboete bovenop: als uitgangspunt 25 procent van de te weinig betaalde belasting bij grove schuld en 50 procent bij opzet. Bij herhaling binnen vijf jaar kan dat verdubbelen, tot 100 procent.

In ernstige gevallen kan het Openbaar Ministerie je vervolgen. Op het opzettelijk doen van een onjuiste aangifte staat volgens de wet maximaal zes jaar gevangenisstraf of een hoge geldboete. Ook wie helpt, kan worden aangepakt: de Belastingdienst kan adviseurs en boekhouders die meewerken een boete geven en die in ernstige gevallen openbaar maken.

Al iets fout gedaan? Zo herstel je het

Kom je erachter dat een aangifte niet klopt, verbeter het dan zo snel mogelijk uit eigen beweging. Voor de btw doe je dat met een suppletie. Voor de inkomstenbelasting corrigeer je je aangifte. Gaat het om een fout in je boekhouding, kijk dan hoe je een fout in een vorig boekjaar herstelt.

Heb je bewust inkomen verzwegen, dan bestaat er een strenge inkeerregeling. Inkomen in box 1, waar je winst onder valt, kun je volgens de Rijksoverheid boetevrij melden binnen twee jaar na de verkeerde aangifte. Voor box 2 en box 3 kan dat niet meer. Zelf melden blijft ook daarna meestal beter, want ontdekt de Belastingdienst het zelf, dan is de boete vaak hoger. Je moet er wel bij zijn voordat de Belastingdienst het al weet of op het spoor is. Laat je hierin begeleiden voordat je iets indient.

Veelgestelde vragen