Auto van de zaak verkopen: boekwinst, btw en desinvestering

Stap één: boekwinst of boekverlies

Op je balans staat de auto voor zijn boekwaarde: de aanschafprijs min de afschrijving tot nu toe. Verkoop je hem voor meer dan die boekwaarde, dan is het verschil boekwinst en die telt gewoon mee in je winst van dat jaar. Verkoop je voor minder, dan neem je een boekverlies en drukt dat je winst. Dat kan flink oplopen: wie een auto in vijf jaar naar een restwaarde van € 5.000 afschrijft maar hem voor € 12.000 verkoopt, boekt € 7.000 extra winst in één jaar.

Die piek is te temperen. Verwacht je een boekwinst en heb je toch al een vervanging op het oog, kijk dan naar de herinvesteringsreserve: je parkeert de boekwinst en boekt hem af op de nieuwe auto, waardoor de belasting doorschuift. En kijk naar de timing: verkoop in januari in plaats van in december verschuift de hele winst een jaar, wat kan schelen als dit een topjaar is. Zie winst sturen rond de jaargrens.

Stap twee: de btw bij verkoop

Hoort de auto tot je bedrijfsvermogen voor de btw, dan reken je bij verkoop 21% btw over de verkoopprijs, of je nu aan een garage of aan een particulier verkoopt. Die btw draag je af in de aangifte over het kwartaal van levering. Vergeet dat niet in je vraagprijs te verwerken: verkoop je aan een particulier voor € 12.100, dan is € 2.100 daarvan van de Belastingdienst.

Kocht je de auto destijds zonder btw, bijvoorbeeld van een particulier of onder de margeregeling, dan heb je nooit btw afgetrokken. De margeregeling mag je bij verkoop alleen toepassen als de handel in zulke gebruikte goederen tot je normale bedrijfsactiviteiten hoort. Ben je geen autohandelaar, dan geldt die route niet en reken je in beginsel 21% btw over de hele verkoopprijs, ook al heb je bij aankoop niets afgetrokken. Precies daarom is het verstandig om een zonder btw gekochte auto voor de btw in privé te houden en dat vóór de aankoop met je boekhouder door te nemen.

Stap drie: desinvesteringsbijtelling

Kreeg je bij aanschaf kleinschaligheidsinvesteringsaftrek, dan moet je een deel daarvan terugbetalen als je het bedrijfsmiddel binnen vijf jaar na het begin van het investeringsjaar verkoopt en de opbrengst boven € 2.900 uitkomt. Dat heet de desinvesteringsbijtelling: je telt bij je winst hetzelfde percentage op als je destijds aan aftrek kreeg, berekend over de verkoopprijs, met als maximum het bedrag dat je toen hebt genoten.

Belangrijk detail: gewone personenauto's zijn van de KIA uitgesloten, dus daar speelt dit niet. Bij een bestelauto, een taxi of een auto voor beroepsvervoer speelt het wél, en dat is precies waar het vaak misgaat. Ging het om een investering waarvoor je EIA of MIA kreeg, dan gelden vergelijkbare regels met een langere termijn.

Of je haalt hem naar privé

Je hoeft de auto niet te verkopen om hem van je balans te halen. Onttrekken aan het ondernemingsvermogen kan ook, bijvoorbeeld als je stopt met ondernemen of overstapt op de kilometervergoeding. Fiscaal werkt dat vrijwel hetzelfde als een verkoop: je rekent af tegen de waarde in het economisch verkeer, dus de prijs die een derde zou betalen. Ligt die boven de boekwaarde, dan neem je die boekwinst, en over diezelfde waarde ben je in de regel btw verschuldigd als je bij aankoop btw hebt afgetrokken.

Onderbouw die waarde met iets controleerbaars: een inruilbod van een garage, een taxatie of een printje van vergelijkbare occasions. Een te lage waarde is een klassiek discussiepunt bij een controle, zeker rond stoppen of pauzeren, want dan wordt de hele balans nagelopen. Bewaar de onderbouwing bij je jaarstukken.

Veelgestelde vragen