Afschrijven: lineair, degressief en restwaarde uitgelegd
Geschreven door Ilias Aarrass7 min lezen · Gepubliceerd op · Laatst gecontroleerd op 
In het kort
Je schrijft bedrijfsmiddelen fiscaal met maximaal 20 procent van de aanschafkosten per jaar af, goodwill met maximaal 10 procent, telkens na aftrek van de geschatte restwaarde.
- Lineair afschrijven is de norm; degressief mag alleen als de werkelijke waardedaling dat patroon volgt.
- Koop je halverwege het jaar, dan schrijf je dat jaar naar rato af.
- Bij verkoop is het verschil tussen opbrengst en boekwaarde winst of verlies in dat jaar.
- Aankopen onder 450 euro hoef je niet te activeren; die boek je in één keer als kosten.
Koop je een duur bedrijfsmiddel, dan mag je dat niet in een keer als kosten aftrekken. In plaats daarvan spreid je de kosten over de jaren dat je het gebruikt. Dat heet afschrijven. Het klinkt technisch, maar het principe is logisch. In dit artikel leggen we de methodes uit.
Wat is afschrijven?
Afschrijven betekent dat je de kosten van een bedrijfsmiddel verdeelt over de jaren waarin je het gebruikt. Een laptop van 1.500 euro die je vijf jaar gebruikt, trek je niet in een keer af, maar gespreid over die vijf jaar; datzelfde geldt voor de camera van een fotograaf of videograaf. Zo sluiten je kosten beter aan bij het werkelijke gebruik en de waardevermindering.
Wat is lineair afschrijven?
Bij lineair afschrijven trek je elk jaar hetzelfde bedrag af. Je neemt de aanschafwaarde, trekt de restwaarde eraf, en deelt dat door het aantal gebruiksjaren. Dit is de meest gebruikte en eenvoudigste methode, en wordt door de Belastingdienst breed geaccepteerd.
Wat is degressief afschrijven en restwaarde?
Bij degressief afschrijven schrijf je in de eerste jaren meer af en in latere jaren minder, omdat veel bedrijfsmiddelen in het begin sneller in waarde dalen. De restwaarde is de waarde die het bedrijfsmiddel nog heeft aan het eind van de gebruiksperiode; die trek je niet af, want die houd je over.
Waar moet je op letten?
Bedrijfsmiddelen onder 450 euro hoef je niet af te schrijven; die mag je meestal direct als kosten aftrekken. Voor de meeste ondernemers is lineair afschrijven het handigst en duidelijkst. Twijfel je over de gebruiksduur of restwaarde, laat je dan adviseren zodat je correct afschrijft.
Rekenvoorbeeld en de fiscale grenzen
In de praktijk schrijft vrijwel elke zzp'er lineair af: elk jaar hetzelfde bedrag. De fiscus stelt daarbij twee grenzen: je schrijft maximaal 20 procent van de aanschafwaarde per jaar af, en je houdt rekening met een restwaarde.
Rekenvoorbeeld: laptop van € 1.800, restwaarde € 300
- Af te schrijven bedrag
- € 1.500
- Gebruiksduur
- 5 jaar
- Afschrijving per jaar
- € 300
Uitkomst: Koop je halverwege het jaar, dan schrijf je dat jaar naar rato af: bij aanschaf per 1 juli dus € 150
Wanneer je sneller mag afschrijven
Degressief afschrijven, met hogere bedragen in de eerste jaren, mag alleen als het waardeverloop dat echt volgt en komt bij zzp'ers zelden voor. Wat wél bestaat: willekeurige afschrijving voor starters die recht hebben op de startersaftrek. Daarmee bepaal je zelf wanneer je afschrijft, bijvoorbeeld alles in een winstjaar. Zie willekeurige afschrijving voor starters.
Verkoop, inruil of eerder kapot: zo werkt de boekwaarde
Door het afschrijven daalt de boekwaarde van je bedrijfsmiddel elk jaar: aanschafprijs min alle afschrijvingen tot dat moment. Die boekwaarde wordt belangrijk zodra je het middel verkoopt of inruilt. Krijg je er meer voor dan de boekwaarde, dan is het verschil boekwinst en telt het mee in je winst; krijg je er minder voor, dan trek je het verlies af. Wil je de boekwinst niet direct afrekenen omdat je een vervanger koopt, kijk dan naar de herinvesteringsreserve.
Gaat een bedrijfsmiddel eerder kapot dan gepland en is repareren niet zinvol, dan boek je de resterende boekwaarde in dat jaar in één keer af als verlies. Je hoeft dus niet door te blijven schrijven op iets wat er niet meer is; leg wel vast wat er is gebeurd.
Afschrijving staat los van je investeringsaftrek
Afschrijven en investeringsaftrek worden vaak door elkaar gehaald, maar het zijn twee losse voordelen die je naast elkaar gebruikt. De afschrijving spreidt je kosten over de jaren; de kleinschaligheidsinvesteringsaftrek geeft in het jaar van aanschaf een extra aftrek bovenop die afschrijving. En blijft een aankoop onder de grens van 450 euro, dan speelt dit allemaal niet en zijn het direct aftrekbare kosten.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen lineair en degressief afschrijven?
Lineair is elk jaar hetzelfde bedrag; degressief begint hoog en neemt af. Fiscaal is lineair de norm; degressief mag alleen als de werkelijke waardedaling dat patroon volgt.
Hoeveel mag ik maximaal per jaar afschrijven?
Fiscaal maximaal 20 procent van de aanschafkosten per jaar, dus een gebruiksduur van minimaal vijf jaar. Voor goodwill geldt maximaal 10 procent.
Wat is restwaarde en moet ik die schatten?
Wat het bedrijfsmiddel na de gebruiksduur nog waard is, bijvoorbeeld bij inruil. Ja, die schat je vooraf redelijk in; over de restwaarde schrijf je niet af.
Vanaf welk bedrag moet ik afschrijven?
Vanaf 450 euro exclusief btw per bedrijfsmiddel. Goedkopere aankopen boek je in één keer als kosten. Zie activeren of direct aftrekken.
Wat gebeurt er als ik een bedrijfsmiddel eerder verkoop?
Het verschil tussen de verkoopprijs en de boekwaarde is winst of verlies in dat jaar. Verkoop je met boekwinst en wil je herinvesteren, dan kan de herinvesteringsreserve de heffing uitstellen.
Mag ik in een slecht jaar de afschrijving overslaan?
Nee, afschrijven is geen keuze per jaar; goed koopmansgebruik schrijft een bestendige lijn voor. Alleen starters met willekeurige afschrijving mogen schuiven met het moment.
Bronnen
- Bedrijfsmiddelen afschrijven: percentages en drempelOverheid.nl · ondernemersplein.overheid.nl
Bronnen gecontroleerd op
Dit artikel geeft algemene informatie op basis van de regels zoals bekend voor 2026 en vervangt geen persoonlijk fiscaal advies. Voor jouw specifieke situatie kijken we graag met je mee.
