Begin je een bedrijf met een compagnon, dan is de vennootschap onder firma (vof) de meest gekozen rechtsvorm. Hij is net zo makkelijk op te richten als een eenmanszaak, maar dan met twee of meer ondernemers. Dat gemak heeft een keerzijde: jullie zijn allebei met je privévermogen aansprakelijk, ook voor elkaars fouten. Dit artikel zet op een rij hoe de vof werkt, wat hij fiscaal oplevert en wat je vóór de start op papier moet zetten.

Wat een vof is en hoe je hem opricht

Een vof is een samenwerkingsverband van twee of meer vennoten die onder een gemeenschappelijke naam een bedrijf voeren. Er is geen minimumkapitaal en geen notaris nodig: inschrijven bij de KvK is genoeg. Iedere vennoot brengt iets in (geld, spullen, arbeid of kennis) en deelt in de winst.

De vof heeft geen rechtspersoonlijkheid zoals een bv. Het bedrijf en de vennoten zijn juridisch niet gescheiden. Dat maakt de start goedkoop en de administratie licht, maar het betekent ook dat schuldeisers bij jullie privévermogen kunnen aankloppen.

Fiscaal: ieder van jullie is zelf ondernemer

Voor de inkomstenbelasting bestaat de vof niet als belastingplichtige. Iedere vennoot geeft zijn eigen winstaandeel op en heeft zelfstandig recht op de ondernemersaftrekposten: de zelfstandigenaftrek van € 1.200, eventueel de startersaftrek en de mkb-winstvrijstelling van 12,7%. Voorwaarde is wel dat ieder afzonderlijk het urencriterium van 1.225 uur haalt.

Rekenvoorbeeld: twee vennoten, € 90.000 winst

Winst vof, verdeling 50/50
€ 45.000 per vennoot
Zelfstandigenaftrek per vennoot
€ 1.200
Mkb-winstvrijstelling 12,7% per vennoot
circa € 5.563
Belastbare winst per vennoot
circa € 38.237

Uitkomst: Beide vennoten benutten hun eigen aftrekposten. Dezelfde winst in één eenmanszaak zou die aftrekposten maar één keer krijgen

Hoofdelijke aansprakelijkheid: ook voor elkaars fouten

Het grootste risico van de vof: iedere vennoot is hoofdelijk aansprakelijk voor alle schulden van de zaak. Sluit je compagnon een slechte deal of maakt hij een beroepsfout, dan kan de schuldeiser het volledige bedrag bij jou halen, ook uit je privévermogen. Dat geldt zelfs voor schulden die al bestonden toen je toetrad.

Groeit het risico of de winst flink, dan kan omzetten naar een bv verstandig worden. De afweging staat in het artikel eenmanszaak of bv; voor een vof gelden dezelfde argumenten.

Het vennootschapscontract: niet verplicht, wel onmisbaar

Een vof-contract is wettelijk niet verplicht, maar zonder afspraken op papier val je terug op de wet, en die zegt bijvoorbeeld dat iedere vennoot een gelijk winstaandeel krijgt, ongeacht wie het hardst werkt. Leg minimaal dit vast:

  • De winstverdeling en een eventuele arbeidsbeloning vooraf voor wie meer uren maakt.
  • Wat ieder inbrengt: geld, spullen, klanten of arbeid, en tegen welke waarde.
  • Wie welke beslissingen alleen mag nemen en waarvoor jullie samen moeten tekenen.
  • Wat er gebeurt bij ziekte of arbeidsongeschiktheid van een vennoot.
  • Een voortzettingsbeding: mag de ander doorgaan als een vennoot uittreedt of overlijdt, en hoe wordt zijn aandeel gewaardeerd.
  • Een concurrentie- of relatiebeding voor na het uittreden, en hoe jullie geschillen oplossen.

Btw en administratie: één zaak, twee aangiftes

Voor de btw is de vof wél één ondernemer: één btw-nummer, één btw-aangifte namens de zaak. Voor de inkomstenbelasting doet ieder zijn eigen aangifte met zijn eigen winstaandeel. Open daarnaast een gezamenlijke zakelijke rekening, zodat de geldstromen van de zaak gescheiden blijven van jullie privérekeningen.

EenmanszaakVofBv
OprichtingKvK-inschrijvingKvK-inschrijvingNotariële akte
AansprakelijkheidPrivé, alleen jijPrivé, hoofdelijk met elkaarBeperkt tot de bv
Belasting over winstInkomstenbelastingInkomstenbelasting per vennootVpb plus box 2
Ondernemersaftrek1xPer vennootNee, gebruikelijk loon
Eenmanszaak, vof en bv naast elkaar

Veelgestelde vragen

Kan ik een vof starten met mijn partner of een familielid?

Ja, dat kan gewoon. Werken jullie allebei echt mee in de zaak, dan krijgt ieder bij voldoende uren de eigen aftrekposten. De Belastingdienst kijkt wel of de winstverdeling past bij wat ieder daadwerkelijk bijdraagt.

Mag de winstverdeling ongelijk zijn?

Ja. Jullie spreken de verdeling zelf af in het contract, bijvoorbeeld 60/40 omdat de een meer uren maakt of meer heeft ingebracht. De verdeling moet wel zakelijk te verantwoorden zijn.

Wat gebeurt er als mijn compagnon wil stoppen?

Zonder afspraken eindigt de vof dan in principe en moet je afwikkelen. Met een voortzettingsbeding in het contract mag jij de zaak alleen of met een nieuwe vennoot voortzetten en reken je het aandeel van de vertrekkende vennoot af.

Ben ik aansprakelijk voor schulden van vóór mijn toetreden?

Ja. Wie toetreedt tot een bestaande vof is ook hoofdelijk aansprakelijk voor de schulden die er op dat moment al waren. Laat daarom vóór toetreding de cijfers zien en leg intern vast wie oude schulden draagt.

Wat kost het oprichten van een vof?

Alleen de eenmalige inschrijfvergoeding bij de KvK; een notaris is niet nodig. Laat je wel een goed vof-contract opstellen of controleren door een jurist: dat kost enkele honderden euro's en voorkomt veel duurdere conflicten.

Haal ik het urencriterium als ik parttime meewerk?

Het urencriterium van 1.225 uur per jaar geldt per vennoot. Werk je gemiddeld minder dan zo'n 24 uur per week in de zaak, dan haal je het niet en vervalt jouw zelfstandigenaftrek; de mkb-winstvrijstelling van 12,7% houd je wel.

Dit artikel geeft algemene informatie op basis van de regels zoals bekend voor 2026 en vervangt geen persoonlijk fiscaal advies. Voor jouw specifieke situatie kijken we graag met je mee.

Ilias Aarrass

Heb je hier meer hulp bij nodig?

Wordt klant bij ons, dit kan al vanaf €66 per maand. Plan een vrijblijvend gesprek en ontdek wat Fiscly voor jou kan betekenen.

Ilias
Plan gesprek