Voorwaarden ZEZ-uitkering: heb jij er recht op?
Geschreven door Ilias Aarrass5 min lezen · Gepubliceerd op · Laatst gecontroleerd op 
In het kort
Voor de ZEZ hoef je niet verzekerd te zijn en betaal je geen premie: ben je zwanger, zelfstandige bij de start van je verlof en vraag je op tijd aan, dan krijg je zestien weken uitkering.
- De regeling geldt ook voor vennoten in een vof of maatschap, directeur-grootaandeelhouders en meewerkende partners.
- Bij een meerlingzwangerschap duurt het verlof twintig weken in plaats van zestien.
- Het urencriterium bepaalt alleen de hoogte, niet je recht: ook net gestarte ondernemers krijgen een uitkering.
- De uitkering is geen omzet, maar telt wel mee in je verzamelinkomen en kan dus je toeslagen raken.
Veel zwangere ondernemers vragen de ZEZ-uitkering niet aan omdat ze denken dat ze er geen recht op hebben. Meestal klopt dat niet. De regeling stelt maar een handvol voorwaarden, en verzekerd zijn hoort daar niet bij. Loop de checklist hieronder even langs.
Voor wie de regeling geldt
De ZEZ-regeling is er voor zelfstandigen met winst uit onderneming, maar de kring is breder dan alleen de eenmanszaak.
- Zzp'ers en eenmanszaken met winst uit onderneming
- Vennoten in een vof of maatschap
- Directeur-grootaandeelhouders van hun eigen bv
- Meewerkende partners in de onderneming van hun partner
Wat géén voorwaarde is
Dit is waar de meeste misverstanden zitten. Drie dingen die mensen vaak denken, en die niet kloppen.
- Je hoeft niet verzekerd te zijn. Een aov is niet vereist en heeft geen invloed op je recht.
- Je hoeft geen premie te hebben betaald. De ZEZ is een wettelijk recht uit de Wet arbeid en zorg, waarvoor je zelf geen premie afdraagt.
- Je hoeft het urencriterium niet te halen om íets te krijgen. Het bepaalt alleen de hoogte; zie hoogte ZEZ-uitkering berekenen.
Wat er wél moet kloppen
De harde eisen zijn beperkt: je bent zwanger, je bent zelfstandige op het moment dat je verlof ingaat, en je vraagt de uitkering op tijd aan. Dat laatste is in de praktijk het punt waar het misgaat.
Je moet de aanvraag uiterlijk twee weken voor de ingangsdatum indienen, met een zwangerschapsverklaring van je verloskundige of arts. Het stappenplan met termijnen staat in een apart artikel.
Bijzondere situaties
Een paar gevallen die afwijken van de standaardsituatie en waar ondernemers vaak vragen over hebben.
- Meerlingzwangerschap: je verlof is twintig weken in plaats van zestien.
- Ziek door je zwangerschap of bevalling: als zelfstandige krijg je daarvoor alleen een Ziektewet-uitkering als je je vrijwillig bij het UWV hebt verzekerd; die vraag je dan los aan.
- Net gestart als ondernemer: ook dan heb je recht. Haalde je nog geen 1.225 uur, dan kijkt het UWV naar je inkomen van het voorgaande kalenderjaar.
Zo bereid je je aanvraag voor
Voldoe je aan de voorwaarden, zorg dan dat je deze zaken klaar hebt liggen vóór je de aanvraag indient. Dan is het invullen een kwestie van minuten in plaats van een zoektocht.
- Je DigiD, want de aanvraag loopt via het UWV-portaal.
- De zwangerschapsverklaring van je verloskundige of arts, met de uitgerekende datum.
- Je urenadministratie van het kalenderjaar vóór de start van je uitkering. Daarmee toon je aan dat je de 1.225 uur van het urencriterium haalt, wat direct de hoogte van je uitkering bepaalt.
- Haal je die uren niet: je winstcijfers van het voorgaande kalenderjaar, want daar rekent het UWV dan mee.
Wat de uitkering betekent voor je boekhouding
De ZEZ-uitkering is geen omzet: je stuurt er geen factuur voor en er zit geen btw op. Boek de ontvangsten dus niet als opbrengst van je onderneming, maar als inkomen naast je winst. Voor de inkomstenbelasting is de uitkering wél belast; het UWV houdt daar meestal al loonheffing op in.
Houd er ook rekening mee dat de uitkering meetelt in je verzamelinkomen, en dus kan doorwerken in je toeslagen. Geef je geschatte inkomen voor het jaar van je verlof op tijd door, dan voorkom je een terugvordering achteraf.
Voorwaarden en termijnen op een rij
De ZEZ verrast veel zelfstandigen doordat er minder voorwaarden zijn dan verwacht. Dit is wat wel en niet telt.
| Onderwerp | Hoe het zit |
|---|---|
| Verzekerd zijn | Geen voorwaarde; je betaalt er ook geen premie voor |
| Duur van de uitkering | 16 weken |
| Wanneer aanvragen | Vanaf 24 weken zwangerschap, uiterlijk 2 weken vóór je verlof |
| Waar aanvragen | Bij het UWV, met een zwangerschapsverklaring |
| Urencriterium | De verlofuren tellen mee als gewerkte uren, 16 weken lang |
| In je boekhouding | De uitkering is belast inkomen, geen omzet van je onderneming |
Veelgestelde vragen
Moet ik verzekerd zijn voor de ZEZ-uitkering?
Nee. De ZEZ is een wettelijk recht uit de Wet arbeid en zorg. Je hoeft er geen verzekering voor te hebben en betaalt er geen premie voor.
Krijg ik ZEZ als ik net begonnen ben als zzp'er?
Ja. Je recht hangt niet af van hoe lang je onderneemt. Haalde je nog geen 1.225 uur, dan berekent het UWV de hoogte op basis van je inkomen uit het voorgaande kalenderjaar.
Geldt de ZEZ ook voor een dga?
Ja. Directeur-grootaandeelhouders vallen onder de regeling, net als vennoten in een vof of maatschap en meewerkende partners.
Hoeveel weken krijg ik bij een tweeling?
Twintig weken in plaats van zestien. Dat geldt bij elke meerlingzwangerschap.
Bronnen
- Voorwaarden ZEZ-uitkeringUWV · uwv.nl
- Wet arbeid en zorg, hoofdstuk 3Overheid.nl · wetten.overheid.nl
Bronnen gecontroleerd op
Dit artikel geeft algemene informatie op basis van de regels zoals bekend voor 2026 en vervangt geen persoonlijk fiscaal advies. Voor jouw specifieke situatie kijken we graag met je mee.
