Box 3 voor zzp'ers: zo wordt je spaargeld en beleggen belast in 2026
Geschreven door Ilias Aarrass7 min lezen · Gepubliceerd op · Laatst gecontroleerd op 
In het kort
In box 3 is in 2026 € 59.357 per persoon vrijgesteld; daarboven betaal je 36 procent over een forfaitair rendement van 1,28 procent op banktegoeden en 6,00 procent op overige bezittingen.
- Fiscale partners hebben samen € 118.714 vrijgesteld, en de peildatum is 1 januari: wat je op die dag hebt, bepaalt de heffing voor het hele jaar.
- Geld dat je onderneming echt nodig heeft, hoort bij je ondernemingsvermogen in box 1 en telt niet mee in box 3.
- Viel je werkelijke rendement lager uit dan het forfait, dan mag je via de tegenbewijsregeling van je echte rendement uitgaan, mits je dat onderbouwt.
- Voor schulden geldt in 2026 een forfait van 2,70 procent, met een drempel van € 3.800.
Als zzp'er heb je vaak meer geld op je rekeningen staan dan een werknemer: een buffer voor magere maanden, gereserveerde belasting en misschien wat beleggingen voor later. Boven een bepaalde grens gaat de Belastingdienst daarover meeheffen in box 3. In dit artikel leggen we uit hoe de heffing in 2026 werkt, wat er de komende jaren verandert en waar je als ondernemer specifiek op moet letten.
Zo werkt de heffing in 2026
Box 3 belast niet je werkelijke rente of koerswinst, maar een verondersteld rendement. De Belastingdienst kijkt op 1 januari naar je vermogen en deelt het in categorieën in: voor banktegoeden geldt een laag forfaitair rendement van 1,28 procent, voor beleggingen en overig vermogen 6,00 procent. Over dat veronderstelde rendement betaal je 36 procent belasting. Per persoon geldt in 2026 een heffingsvrij vermogen van 59.357 euro; fiscale partners hebben samen 118.714 euro.
Valt je werkelijke rendement lager uit dan het forfait, bijvoorbeeld in een slecht beursjaar, dan kun je via de tegenbewijsregeling uitgaan van je echte rendement. Bewaar dus je jaaroverzichten. Op termijn wil de wetgever volledig overstappen op het belasten van werkelijk rendement; tot die tijd werken we met dit forfaitaire stelsel.
Wat betekent dit voor je buffer?
Het vermogen van je eenmanszaak zelf, zoals je zakelijke rekening voor zover die echt bij de onderneming hoort, valt niet in box 3 maar hoort bij je ondernemingsvermogen in box 1. Je privéspaargeld, en dus ook de buffer die je privé aanhoudt, telt wél mee in box 3. Voor de meeste zzp'ers is dat geen probleem: blijf je met je totale privévermogen onder het heffingsvrije bedrag, dan betaal je simpelweg niets. Houd je btw en inkomstenbelasting apart, dan weet je ook precies hoeveel van dat saldo nog niet van jou is.
Slim omgaan met de peildatum
Alles draait om de foto van 1 januari. Grote uitgaven die er toch aankomen, zoals een investering, een belastingaanslag of een extra aflossing, kun je soms beter nét voor de jaarwisseling doen dan erna: het geld telt dan niet meer mee. Let wel op de spelregels tegen kunstmatig schuiven rond de peildatum, en overleg bij twijfel even met je boekhouder.
De cijfers van 2026
Box 3 werkt in 2026 nog met forfaitaire rendementen: de Belastingdienst rekent met een verondersteld rendement per vermogenssoort, niet met wat je werkelijk ontving. Over dat veronderstelde rendement betaal je 36 procent belasting, voor zover je vermogen boven de vrijstelling uitkomt.
| Onderdeel | Cijfer |
|---|---|
| Heffingsvrij vermogen per persoon | € 59.357 |
| Met fiscaal partner samen | € 118.714 |
| Forfaitair rendement banktegoeden | 1,28% |
| Forfaitair rendement overige bezittingen | 6,00% |
| Tarief over het rendement | 36% |
Rekenvoorbeeld: € 90.000 op de bank, geen fiscaal partner
- Vermogen boven de vrijstelling
- € 30.643
- Forfaitair rendement 1,28%
- € 392 (naar rato)
- Belasting: 36%
- circa € 141
Uitkomst: Spaargeld wordt dus licht belast. Was je werkelijke rendement lager dan het forfait, dan kun je via de tegenbewijsregeling uitgaan van het echte rendement
Wat hoort bij je onderneming en wat in box 3
Het geld op je zakelijke rekening dat je onderneming nodig heeft, hoort bij je ondernemingsvermogen in box 1 en telt niet mee in box 3. Structureel overtollig geld dat je jarenlang laat staan zonder zakelijk doel, kan de Belastingdienst wél naar box 3 verplaatsen. Privéspaargeld en de buffer op je privérekening tellen altijd mee, dus houd privé en zakelijk strikt gescheiden. De peildatum is 1 januari; zie ook hoeveel buffer je opbouwt.
Veelgestelde vragen
Hoeveel vermogen is belastingvrij in 2026?
59.357 euro per persoon, met fiscaal partner samen 118.714 euro. Alleen over het meerdere rekent de Belastingdienst een forfaitair rendement, waarover je 36 procent betaalt.
Telt mijn zakelijke rekening mee in box 3?
Nee, zolang het geld je onderneming dient; dat hoort bij box 1. Structureel overtollig geld zonder zakelijk doel kan wel naar box 3 worden verplaatst. Je privéspaargeld telt altijd mee.
Wat is de peildatum van box 3?
1 januari. Wat je op die datum aan vermogen hebt, bepaalt de heffing voor het hele jaar. Grote uitgaven die er toch aankomen vlak vóór de jaarwisseling doen, kan daarom schelen.
Wat als mijn werkelijke rendement lager was dan het forfait?
Dan kun je met de tegenbewijsregeling uitgaan van je werkelijke rendement. Je moet dat wel onderbouwen met een overzicht van je opbrengsten. Bij vrijwel renteloze spaartegoeden loont dat al snel.
Betaal ik box 3 over mijn btw-potje?
Staat het op je zakelijke rekening als werkkapitaal, dan niet. Sluis je het door naar privé, dan telt het op 1 januari gewoon mee als privévermogen.
Komt er een stelsel op basis van werkelijk rendement?
Dat is het plan: een heffing over het werkelijke rendement moet het forfait vervangen. De invoering is meermaals uitgesteld; tot die tijd geldt het forfaitaire stelsel met de tegenbewijsregeling.
Bronnen
- Berekening box 3-inkomen 2026Belastingdienst · belastingdienst.nl
Bronnen gecontroleerd op
Dit artikel geeft algemene informatie op basis van de regels zoals bekend voor 2026 en vervangt geen persoonlijk fiscaal advies. Voor jouw specifieke situatie kijken we graag met je mee.
